Kredyt to jedyny produkt na tej stronie, który może realnie popsuć Ci następne kilkanaście lat. Dlatego nie zaczynamy od tego, jak łatwo go dostać, tylko od tego, ile faktycznie oddasz — i co się stanie, jeśli przestaniesz spłacać.
Przeczytaj to, zanim pójdziesz dalej. Kredyt to zobowiązanie, które musisz spłacić niezależnie od tego, co wydarzy się w Twoim życiu. Brak spłaty oznacza odsetki karne, wpis do rejestrów dłużników, a w skrajnym przypadku windykację i egzekucję komorniczą. Zaciągaj kredyt tylko wtedy, gdy jesteś w stanie obsłużyć ratę także wtedy, gdy Twoje dochody spadną.
Przy kredytach ze zmienną stopą procentową rata może wzrosnąć w trakcie trwania umowy. Przed podpisaniem sprawdź, jak wysoka byłaby rata, gdyby stopy poszły w górę o kilka punktów procentowych.
Jawnie o pieniądzach: część przycisków to linki afiliacyjne — jeśli złożysz przez nie wniosek, dostajemy prowizję od instytucji finansowej, a Ty płacisz dokładnie tyle samo. Prowizja nie wpływa na kolejność w zestawieniu. Nie jesteśmy pośrednikiem kredytowym i nie doradzamy w wyborze kredytu; szczegóły w Jak tworzymy rankingi.
Sortujemy według RRSO — jedynego wskaźnika, który realnie pozwala porównać dwie oferty. Punktacja opisana jest w metodologii.
Opis oferty — 2–3 zdania. Poniżej wklej reprezentatywny przykład dokładnie w brzmieniu podanym przez bank; jest on wymagany przy prezentowaniu ofert kredytowych.
[Wklej pełną treść reprezentatywnego przykładu z materiałów banku: całkowita kwota kredytu, okres kredytowania, oprocentowanie, prowizja, całkowity koszt kredytu, całkowita kwota do zapłaty, wysokość raty i RRSO wraz z datą sporządzenia.]
Prezentując oferty kredytowe, masz obowiązek podać reprezentatywny przykład zgodny z ustawą o kredycie konsumenckim. Wklej tutaj pełną treść przykładu przekazaną przez instytucję finansową, wraz z datą jego sporządzenia. Nie wymyślaj tych liczb samodzielnie — muszą pochodzić od banku.
Bank chętnie pokaże Ci niskie oprocentowanie i niską ratę. Obie te liczby da się ładnie ustawić. RRSO — nie.
Oprocentowanie mówi tylko o odsetkach. Nie obejmuje prowizji za udzielenie, opłat przygotowawczych ani obowiązkowego ubezpieczenia. Kredyt z niższym oprocentowaniem potrafi być w sumie droższy od tego z wyższym.
Rzeczywista Roczna Stopa Oprocentowania zbiera wszystkie koszty kredytu w jeden procent w skali roku. Dwie oferty o tej samej kwocie i tym samym okresie spłaty możesz porównać, patrząc wyłącznie na RRSO — niższe znaczy tańsze.
Ratę zawsze można obniżyć, wydłużając okres spłaty. Płacisz wtedy mniej co miesiąc, ale przez znacznie dłuższy czas — i w sumie oddajesz bankowi dużo więcej. Dlatego patrz na całkowitą kwotę do zapłaty, nie na ratę.
RRSO ma sens tylko przy tej samej kwocie kredytu i tym samym okresie spłaty. Zestawiając ofertę na 12 miesięcy z ofertą na 60 miesięcy, porównujesz dwie zupełnie różne rzeczy.
Przed podpisaniem umowy masz prawo otrzymać formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego. Poproś o niego, weź go do domu i przeczytaj na spokojnie. Przy kredycie konsumenckim przysługuje Ci też, co do zasady, prawo odstąpienia od umowy w terminie 14 dni bez podawania przyczyny — warunki znajdziesz w umowie.
Zdolność kredytowa to ocena banku dotycząca tego, czy będziesz w stanie spłacić zobowiązanie. Bank patrzy na wysokość i stabilność dochodów, formę zatrudnienia, dotychczasowe zobowiązania, liczbę osób na utrzymaniu oraz historię spłat w Biurze Informacji Kredytowej. Raport o sobie z BIK możesz pobrać samodzielnie — warto to zrobić przed złożeniem wniosku.
Bywa. Bank nie ma wtedy podstaw, żeby ocenić, jak spłacasz zobowiązania — a brak informacji jest dla niego czymś innym niż informacja pozytywna. To częsty problem osób młodych, które nigdy niczego nie brały na raty. Nie oznacza to jednak, że warto brać kredyt „na budowanie historii": kosztuje to realne pieniądze i ma sens tylko wtedy, gdy i tak potrzebujesz finansowania.
Tak, wcześniejsza spłata jest Twoim prawem. Przy kredycie konsumenckim przysługuje Ci wtedy proporcjonalne obniżenie całkowitego kosztu kredytu — czyli zwrot części prowizji i odsetek za okres, o który skróciłeś spłatę. Bank może natomiast, w określonych przypadkach i granicach, pobrać rekompensatę za wcześniejszą spłatę; sprawdź ten zapis w umowie.
Stała stopa daje przewidywalną ratę przez ustalony okres — płacisz za spokój, bo zwykle startujesz z nieco wyższego poziomu. Zmienna oznacza, że rata podąża za stopami rynkowymi: może spaść, ale równie dobrze wzrosnąć. Nie ma tu odpowiedzi uniwersalnie lepszej i nie podpowiemy Ci, którą wybrać — to zależy od Twojej sytuacji i tolerancji na ryzyko. Policz ratę w obu wariantach, zanim zdecydujesz.
Kredytów udzielają wyłącznie banki, na zasadach określonych w prawie bankowym i pod nadzorem Komisji Nadzoru Finansowego. Pożyczek mogą udzielać także instytucje pożyczkowe. „Chwilówki" to zwykle krótkoterminowe pożyczki o bardzo wysokim RRSO — sięgającym setek procent w skali roku, zwłaszcza gdy przedłużasz termin spłaty. Jeśli rozważasz chwilówkę, żeby spłacić inne zobowiązanie, to sygnał, żeby zamiast tego poszukać bezpłatnej pomocy — na przykład u rzecznika finansowego lub miejskiego rzecznika konsumentów.